Showing posts with label economy. Show all posts
Showing posts with label economy. Show all posts

टेलिकमको विगत र वर्तमान


लक्ष्मण अधिकारी, नेपालका ३७ वटा सार्वजनिक संस्था र छवटा दूरसञ्चार सेवाप्रदायकमध्ये मुलुकलाई सबैभन्दा बढी आर्थिक योगदान दिने संस्था नेपाल टेलिकम यही माघ २२ गतेदेखि दशौं वर्षमा प्रवेश गरेको छ । ८४ लाखभन्दा बढी ग्राहक आधार भएको यस कम्पनीले आर्थिकरूपमा मात्र नभएर सेवा विस्तारका दृष्टिले पनि उल्लेख्य योगदान दिइरहेकोे छ । देशको सुगम क्षेत्रदेखि अति दुर्गम क्षेत्रमा समेत दूरसञ्चार सेवा विस्तार गरेर डिजिटल डिभाइडलाई कम गरी मुलुकलाई सूचना तथा सञ्चार प्रविधिको युगमा प्रवेश गराउन यस कम्पनीले विगतदेखि नै नेतृत्वदायी भूमिका निर्वाह गर्दै आएको छ । तीव्र सेवा विस्तार, समयानुकूलका प्रविधियुक्त सेवा, मजबुत आर्थिक स्थिति, प्रतिस्पर्धात्मक र पारदर्शी महसुल दर जस्ता विशेषताले यस कम्पनीलाई मुलुकको एउटा गौरव गर्न लायक संस्थाका रूपमा स्थापित गरिदिएको छ ।
२०६० सालमा कम्पनीमा रूपान्तरण भएको यस संस्थाको नौ वर्ष अगाडि (२०६० असार) कम्पनीको ग्राहक आधार चार लाख २२ हजार रहेकोमा गत मङ्सिरसम्ममा ग्राहक आधार ८४ लाख १० हजार नाघिसकेको छ । अर्कोतर्पm आर्थिक तथ्यांक हेर्दा नौ वर्ष अगाडि (आ.व.०५९र०६०) को कुल आम्दानी रु. सात अर्ब ६६ करोड ९२ लाख रहेकोमा आर्थिक वर्ष २०६८ र ०६९ मा रु. ३६ अर्ब ७९ करोड १८ लाख पुगेको देखिन्छ । त्यस्तै नौ वर्ष अगाडि कम्पनीको कुल नाफा रु तीन अर्ब १३ करोड ७२ लाख रहेकोमा आर्थिक वर्ष २०६८ र ०६९ मा यो मुनाफा ११ अर्ब ६० करोड ५२ लाख पुगेको छ ।

आइसल्यान्डको सुख र शान्ति


पश्चिम युरोपको एउटा सानो टापु मुलुक आइस्ाल्यान्ड अहिले संस्ाारकै सबैभन्दा शान्त र सुखी मुलुक बनेको छ । बेलायतको एउटा स्व्ातन्त्र संस्थ्ाा इन्स्िटच्युट फर इकोनोमिक्स एन्ड पिसले सार्वजनिक गरेको विश्वशान्ति सूचाङ्कले यस वर्ष आइसल्यान्ड संसारकै सबैभन्दा शान्त र सुखी मुलुक भएको देखाएको छ । हुन पनि यतिखेर आइसल्यान्डवासीले पृथ्वीमै बसेर स्वर्गको सुखको अनुभूति गरिरहेका छन् । विश्वका धेरै मुलुकले गास, बास र कपासको समस्या झेलिरहेका बेला आइसल्यान्डवासी यो समस्याबाट मुक्त छन् । उनीहरूको बोल्ने, लेख्ने, पढ्ने र इच्छा अनुसारको पेसा गर्ने स्वतन्त्रता, पूर्ण प्रेस स्वतन्त्रता र नागरिक अधिकारको ग्यारेन्टी पनि राज्यले गरेको छ ।
आइसल्यान्डका राजनीतिक दलमा लोकतान्त्रिक मूल्य र मान्यता छ । विधि अनुसार राज्य सञ्चालन गरेका छन् राजनीतिक दलले । कानुनको उल्लङ्घनलाई दण्डनीय बनाइएकोले कसैले पनि कानुन विपरीत काम गर्दैनन् । त्यसैले त्यहाँ आपराधिक क्रियाकलाप एकदमै कम हुने गरेको छ । आन्तरिकरूपमा कुनै विवाद छैन र अन्तर्राष्ट्रिय मूल्य र मान्यतालाई आत्मसात् गरेकाले बाहृय हस्तक्षेको खतरा पनि छैन । त्यसैले त्यहाँ सेना छैन । सेनाविना नै राज्य सुरक्षित छ ।

रुपन्देहीमा एसियाकै ठूलो अस्ट्रिज चराको व्यावसायिक फार्म

रुपन्देहीमा एसियाकै ठूलो अस्ट्रिज चराको व्यावसायिक फार्म स्थापना गरिएको छ । अफ्रिकी मुलुकमा पाइने अस्ट्रिजको व्यावसायिक रूपमा उत्पादन सुरु गर्ने यो नेपालकै पहिलो फार्म हो ।

गंगोलिया–१ मा १३ महिनाअघि ६ जना व्यवसायीले स्थापना गरेको यस फार्ममा हालसम्म ३० करोड रुपैयाँ लगानी भइसकेको सञ्चालकले बताएका छन् । अस्ट्रिज उड्न नसक्ने प्रजातिमा सबैभन्दा ठूलो चरा हो । उपभोक्तालाई स्वस्थकर मासु उपलब्ध गराउने र छाला, बोसो र प्वाँखलाई विदेशी बजारमा निर्यात गरी राष्ट्रिय अर्थतन्त्रमा टेवा पु¥याउने लक्ष्यसहित फार्म खोलिएको अस्ट्रिज नेपाल प्रालिका सदस्य सिपी शर्माले बताए । व्यवसायी सिपी शर्मा, विष्णुप्रसाद ज्ञवाली, डा. शर्मिला शर्मा तथा चितवनका तिलकराज कँडेल, राजेश्वरी कँडेल र रौनक कँडेलको संयुक्त लगानी रहेको यस फार्मको अधिकृत पुँजी १० करोड र चुक्ता पुँजी ३ करोड रुपैयाँ छ । फार्ममा हालसम्म ३० करोड रुपैयाँ लगानी भइसकेको सञ्चालक शर्माले जानकारी दिए ।

दुई दशकभित्र चीनले अमेरिकी अर्थतन्त्रलाई उछिन्ने

विश्व आर्थिक महासम्मेलनमा चिनियाँ अर्थशास्त्रीहरूले विश्वकै ठूलो अर्थतन्त्रमा चीनले अमेरिकालाई आगामी एकदेखि दुई दशकभित्र उछिन्ने प्रक्षेपण गरेका छन् ।
चीनका प्रसिद्ध अर्थशास्त्री स्कुल अफ इकोनोमिक्स एन्ड म्यानेजमेन्ट (एसईएम) का डीन क्विवान यिङ्यीले क्रयशक्ति समताका आधारमा २०२०अगावै चीन निश्चित रूपमा विश्वकै ठूलो अर्थतन्त्र हुने दाबी गरे ।
अन्तर्राष्ट्रिय आर्थिक संघ (आईईए) को १६ औं विश्व सम्मेलनको क्विवानले उक्त कुरा बताएका हुन् । यो सम्मेलनमा विश्वका सुप्रसिद्ध अर्थशास्त्रीहरू जोसेफ ई स्टिगलिज, इरिक मास्किन, मासाहिको अकी र वु जिङलिन सहभागी छन् ।
२००९ मा चीनको अर्थतन्त्र अमेरिकाको ३५ प्रतिशत अर्थात् झन्डै ४.९ ट्रिलियन अमेरिकी डलर थियो । सो अमेरिकी अर्थतन्त्रको आकार १४ ट्रिलियन डलरको रहेको थियो ।
चीन र अमेरिकाबीचको वृद्धिदर फरक कम्तीमा पनि ५ प्रतिशत रहेमा र अमेरिकी डलरको तुलनामा युआनको वार्षिक वृद्धिदर २ प्रतिशत रहेमा चीनले अमेरिकालाई १६ वर्षअगावै अर्थात् २०२५ मा उछिन्ने क्विवानको प्रक्षेपण छ ।

टेलिकम आक्रामक विस्तारमा. एकै पटक एक करोड लाइन मोबाइल किन्दै

नेपाल टेलिकमले एकै पटक एक करोड लाइन जिएसएम मोबाइल किन्ने तयारी गरेको छ। पटक पटक मोबाइल किन्ने झण्झटको विकल्पमा एकै पटक एक करोड लाइन जिएसएम मोबाइल किन्ने तयारी टेलिकमले गरेको हो।  नेपालमा मोबाइल टेलिफोन सुरु भएको १२ वर्षमा टेलिकमका ४८ लाख जिएसएम मोबाइल उपभोक्ता छन्। टेलिकमले केही वर्षलाई माग धान्नेगरि एकैपटक एककरोड लाइन किन्ने तयारी गरेको हो। ५० लाख लाइन किन्ने तयारी भएकोमा धेरै पटक टेण्डर गरेर लामो प्रकृया लागिरहने, अख्तियार सार्वजनिक खरिद कार्यालय जस्ता निकायहरुमा उजुरी परेर लामो समय अड्किने र एकै पटक धेरै किन्दा सस्तो समेत पर्ने भएपछि टेलिकमले ठूलो परिमाणमा किन्ने तयारी गरेको छ।

६ लेनबाट नेपालीले सिकेको पाठ

सतहमा भएको माटोमा गुणस्तरीय सडक बन्न नसक्ने भएपछि अन्यत्रबाट ल्याएर पनि बलियो बनाएको सुन्दा अचम्म लाग्छ । तपाई हामी सरर गुड्ने मुलुककै फराकिलो तीनकुने-भक्तपुर सूर्यविनायक ६ लेनमा गुणस्तरीयता झल्काउने यो एउटा उदाहरण हो । जापानले करिब २ अर्ब खर्च गरी बनाएको यस सडकको सतहमा नदेखिने यस्ता बाक्लै अनुभव नेपाली कर्मचारीसँग छन् । सडक विस्तारको क्रममा ३० जना इन्जिनियर, ६० जना सुपरभाइजर र पाँच सय कामदारले जापानीसँग व्यावहारिक ज्ञान सिकेका छन् । ९ दशमलव १ किलोमिटर लम्बाइको सडक विस्तारमा नेपालीले सिकेका ज्ञान र अनुभव काठमाडौं-भक्तपुर सडक विस्तार आयोजना प्रमुख सरोज प्रधानको शब्दमा-
सडक विस्तारको क्रममा बढीमा ६ जना मात्रै जापानी उच्च प्राविधिक थिए । बाँकी सबै नेपाली । जतिसुकै अप्ठेरोमा पनि निर्धारित समयमा गुणस्तरीय काम गर्न सकिने सम्भावना यस आयोजनाले देखाएको छ । काम गर्न साता र महिना दिनको कार्यतालिका बनाइएको हुन्थ्यो । कुन दिन कहाँ काम गर्ने ? अलकत्रा कहाँ बनाउने ? निर्माण सामग्री कहाँ तयार गर्ने ? कुन बेला कति सामान ढुवानी गर्ने ? पहिले नै योजना बनाइएको हुन्थ्यो ।

सुन तोलाको ४२ हजार १ सय

लगातार बढिरहेको सुनचाँदीको मूल्यले आइतबार हालसम्मकै उच्च रेकर्ड कायम गरेको छ । आइतबार स्थानीय बजारमा सुन प्रति १० ग्राम ३६ हजार ९५ (प्रतितोला ४२ हजार १ सय) रुपैयाँमा कारोबार भएको छ । यो हालसम्मकै महँगो हो । यसअघि गत बिहीबार र शुक्रबार प्रति १० ग्राम ३५ हजार ७ सय १० रुपैयाँमा कारोबार भएको थियो । अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा शुक्रबार बेलुकी सुनचाँदीको भाउ नयाँ उचाइमा पुगेपछि स्थानीय बजारमा समेत सर्वाधिक महँगोमा कारोबार भएको नेपाल सुनचाँदी व्यवसायी संघले जनाएको छ । अन्तर्राष्ट्रिय मूल्यका आधारमा सुनचाँदीको दैनिक मूल्य निर्धारण हुने गर्छ ।यसैगरी अन्तर्राष्ट्रिय बजारलाई पछ्याउदै चाँदीको मूल्य पनि हालसम्मकै उच्च भएको छ ।
शुक्रबार प्रति १० ग्राम १ हजार १ सय २ रुपैयाँ रहेको चाँदीको भाउ आइतबार ३८ रुपैयाँ बढेर प्रति १० ग्राम १ हजार १ सय २० रुपैयाँमा कारोबार भएको छ ।“आज सुनचाँदी हालसम्मकै उच्च मूल्यमा कारोबार भयो,” संघका अध्यक्ष तेजरत्न शाक्यले भने, “अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा मूल्य उच्च भएपछि त्यसको असरले स्थानीय बजारमा महँगो भएको हो ।” अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा सुनचाँदीको भाउ लगातार बढिरहेकाले तत्काल सुनको भाउ घट्ने सम्भावना नदेखिएको उनले बताए । विवाहको लगन सुरुसँगै सुनको मूल्य उच्च भएपछि सर्वसाधारण उपभोक्ता प्रभावित भएका छन् ।

सर्वसाधारणलाई छुँदै छन् बैंकहरु

केही बैंकले खाता खोल्दा उल्टै रकम दिने योजनासमेत ल्याएका थिए, केहीले अहिले विभिन्न योजना ल्याएका छन् जसले निम्नस्तरका सर्वसाधरणसम्म पुग्न बैंकलाई सजिलो भएको छ
सानो भर्‍याङकी शिला तजियाले बैंकमा रकम जम्मा गरेर फर्किंदा ग्यास स्टोभ, राइस कुकरलगायत घरायसी सामान लिएर आइन् । करिब दुई महिनाअघि जनता बैंकमा खाता खोल्दा उनले यी सामान पाएकी हुन् । ँपत्रिकामा विज्ञापन देखेपछि खाता खोलिकी थिएँ,’ उनले भनिन्, ँसामान लिएर फर्किएँ ।’
कमर्ज एन्ड ट्रस्ट बैंकले गत साता खाता खोल्दा सिनेमाको टिकट निःशुल्क पाउने योजना ल्यायो । यस योजनाअन्तर्गत खाता खोल्दा जय नेपाल र कुमारी हलको टिकट पाइन्छ ।
शून्य रुपैयाँमा खाता खोल्दा १ सय रुपैयाँ जम्मा गरिदिने गरी नारी दिवसका अवसरमा सिभिल बैंकले योजना ल्यायो । यस्तै खाले योजनाको सुरुवात भने किस्ट बैंकले करिब ४ वर्षअघि गरेको थियो ।

अब १० कक्षासम्म पाठ्यपुस्तक निःशुल्क

आगामी शैक्षिक सत्रदेखि सार्वजनिक विद्यालयका नौ र १० कक्षाका विद्यार्थीलाई पनि निःशुल्क पाठ्यपुस्तक उपलब्ध गराइने भएको छ । शिक्षा मन्त्रालयले विद्यालय शिक्षालाई निःशुल्क गर्दै लैजाने नीतिअनुसार दुवै कक्षाका पाठ्यपुस्तकका लागि करिब ३७ करोड रुपैयाँ विनियोजन गरेको छ ।
अन्तरिम संविधानमा विद्यालय शिक्षालाई निःशुल्क गर्दै जाने उल्लेख भएको र सर्वोच्च अदालतले समेत त्यस्तै आदेश दिएका कारण मन्त्रालयले पाठ्यपुस्तक निःशुल्क उपलब्ध गराउने कार्यक्रम ल्याएको हो । शिक्षा विभागका कार्यक्रम तथा बजेट शाखा प्रमुख दीपक शर्माका अनुसार यस वर्षका लागि नौ र १० कक्षाका ६ लाख ५६ हजार चार सय २४ विद्यार्थीलाई पाठ्यपुस्तक निःशुल्क वितरण गरिनेछ ।
पाठ्यपुस्तक खरिदका लागि विनियोजित ३७ करोड ६६ लाख ८८ हजार रुपैयाँमध्ये विद्यार्थीसंख्याका आधारमा सबै जिल्ला शिक्षा कार्यालयमा पठाइएको विभागका कार्यक्रम प्रमुख शर्माले जानकारी दिए । जिल्ला शिक्षा कार्यालयहरूले रकम विद्यालयमा वितरण गर्ने उल्लेख गर्दै शर्माले भने, 'निःशुल्क पुस्तक वितरणबारेमा अख्तियारी पठाइसकेका छौँ ।'


आर्थिक विकासमा चीनले अमेरिकालाई उछिन्ने

विश्व बैंकका प्रमुख अर्थविद् जस्टिन लिनले उदाउँदो चीनले आगामी २० वर्षसम्म लगातार वार्षिक आर्थिक वृद्धिदर ८ प्रतिशत कायम राख्न सफल रह्यो भने यसले अमेरिकालाई पाखा लगाउँदै विश्वकोे सबैभन्दा ठूलो अर्थतन्त्र बन्न सक्ने बताएका छन् ।
गत वर्ष चीनले विश्वको दोस्रो ठूलो अर्थतन्त्रको स्थानमा रहेको जापानलाई उछिनेको थियो । विश्वको दोस्रो ठूलो अर्थतन्त्रको उपाधि पाएको चीनले चालू वर्षका लागि वार्षिक आर्थिक वृद्धिदर ८ प्रतिशत हासिल गर्ने लक्ष्य लिएको छ, जसले आगामी सन् २०१५ सम्मको वार्षिक वृद्धिदर ७ प्रतिशत कायम राख्ने लक्ष्य लिएको छ ।
“सन् २०३० सम्ममा चीन विश्वको सबैभन्दा ठूलो अर्थतन्त्र बन्न सक्छ,” जस्टिनले भने । २०३० सम्ममा चिनियाँ अर्थतन्त्रको आकार क्रयशक्ति समता (पीपीपी) का आधारमा दोब्बर हुने उनको प्रक्षेपण छ ।
विगत दुई दशकयता चीनमा विश्वको सबैभन्दा द्रुत गतिले आर्थिक विस्तार भएको जस्टिन बताउँछन्  । सन् १९९०–२०१० को बीच अवधिमा चीनले आश्चर्यपूर्ण तरिकाले वार्षिक १०.४ प्रतिशतका दरले आर्थिक वृद्धि गर्न सफल भयो, जुन आर्थिक वृद्धिदरको प्रवृत्ति अन्य राष्ट्रहरूको तुलनामा निकै सबल हो ।

यसरी भयो एटीएमको(ATM) विकास

 एटीएम अहिले सहरी क्षेत्रमा बसोबास गर्ने हरेक मानिसको आधारभूत आवश्यता बन्दै गएको छ। बैंक तथा वित्तीय संस्थाहरूले शाखाभन्दा पनि एटीएम जस्ता यन्त्रका माध्यमले सेवा दिन थालेपछि एटीएम प्रति सर्वसाधारणको आकर्षण दिनदिनै बढ्दो छ। न त बैंकसम्म पुग्ने समस्या, न त चेक लिएर लाइनमका बसिरहनुपर्ने झन्झट। आफूलाई पायक पर्ने ठाउँमा गएर मेसिनमा कार्ड घुसायो अनि आफूलाई हआवश्यक पैसा निकाल्यो। हअझ चौबीसै घन्दा सेवा पाइने भएकाले पनि एटीएमप्रतिको आकर्षण बढ्दो छ। यस्तो अद्भूत एटीएकम मेसिनको विकास कसरी भयो भनेर जिज्ञासा हुनु स्वभाविकै हो।
रिटेल बैंकिङमका सेल्फ सर्भिसको अवधारणा जापान, स्वीडेन, बेलायत र अमेरिकामा भएका विभिन्न प्रयासहरूका कारण विकास भएको पाइन्छ। अमेरिकाका लुथर जर्ज सिकमजनले पहिलो एटीएम मेसिन तयार पारेका थिए। तर त्यसबेला त्यो त्यति धेरै सफल धभने हुन सकेन। सिमजनले ३० को अन्त्यतिर नै एटीएम बनाउन सुरु गरेको बताइन्छ। उनले तयार पारेको एटीएमलाई ब्यांकोग्राफ नामकरण गरिएको थियो, जुन सन् १९६१ मा न्युयोर्क सिटीको सिटी बैंक अफ न्युयोर्कमा राखिएको थियो। तर ग्राहकहरूले नरुचाएपछि यसलाई ६ महिनापछि नै त्यहाँबाट निकालिएको थियो।

एसियामा बढ्दैछन्, अर्बपतिहरू

एसियाको नयाँ बढ्दो अर्थतन्त्रका अर्बपतिहरूले युरोपेली अर्बपतिहरूको संख्यालाई उछिनेको फोब्र्सले जनाएको छ । सो आर्थिक पत्रिकाद्वारा सार्वजनिक वार्षिक धनीहरूको सूचीअनुसार अर्बपतिहरूको संख्याको आधारमा अमेरिकापछि एसिया दोस्रो स्थानमा छ ।
शक्तिशाली एसियालीहरूले युरोपेली अर्बपतिहरूलाई पाखा लगाइदिएका छन् । युरोपको सबैभन्दा ठूलो अर्बपतिहरूको थलोका रूपमा रहेको रूसबाट उदाउँदा एसियाली राष्ट्रहरूमा अत्यधिक कच्चा पदार्थको माग आउन थालेको छ । यसले पनि त्यहाँका धनाढ्यहरूको वित्तीय अवस्था परनिर्भर रहेको संकेत देखिएको छ ।
“यो वर्ष चीनले वास्तवमै धेरै राम्रो गर्न सफल भयो,” फोब्र्सका वरिष्ठ सम्पादक लुइसा क्रोलले भनिन्, “एसियामा पहिलो पटक युरोेपको तुलनामा बढी अर्बपतिहरू देखिएका छन् ।”
एसियाली राष्ट्रहरूमा अर्बपतिको संख्या अधिक रहेकोमा चीन सबैभन्दा अघिल्लो पंक्तिमा परेको छ । अघिल्लो पटक फोब्र्सले सार्वजनिक गरेको धनीहरूको वार्षिक सूचीमा त्यहाँ जम्मा ६९ जना अर्बपति रहेकामा एक वर्षको अन्तरालपछि अहिले अर्बपति संख्या बढेर १ सय १५ पुगेको छ ।
यसैगरी हङकङमा अर्बपति संख्या २५ बाट बढेर ३६ पुगेको छ । भारतमा पनि अर्बपति संख्या बढ्ने क्रमले निरन्तरता पाएको छ । अघिल्लो वार्षिक प्रतिवेदनमा जम्मा ४९ जना अर्बपति रहेको भारतमा यो पटक ५५ जना पुगेका छन् ।

विश्वकै सबैभन्दा समृद्ध जनताको देश मोनाको


विश्वकै सबैभन्दा समृद्ध जनताको देश कुन होला ? तपाईंहरूको उत्तर हुन सक्छ अमेरिका, जापान वा यस्तै–यस्तै । हुन पनि कुल जीडीपी लगभग १५ ट्रिलियन डलर रहेको अमेरिका विश्वकै सबैभन्दा ठूलो जीडीपीको देश हो । त्यसपछि ५ ट्रिलियलन डलरका साथ चीन दोस्रो स्थानमा छ । जीडीपीको आकारमा यी दुई देश ठूला भए पनि प्रतिव्यक्ति आय भने अन्य देशहरूको बढी छ र तपाईंको उत्तर गलत हुनेछ । विश्वकै सबैभन्दा समृद्धि जनताको देश हो— मोनाकोे । सन् २००९ का लागि विश्व बैंकले तयार पारेको प्रतिव्यक्ति आयका आधारमा मोनाकोका जनताको प्रतिव्यक्ति आय २ लाख ३ लाख ९ हजार छ । यसपछि दोस्रो समृद्ध जनताको देशमा लिचेस्टाइन रहेको छ । विश्व बैंकका अनुसार २००९ मा लिचेस्टाइनको प्रतिव्यक्ति आय १ लाख १३ हजार २ सय १० छ । यसपछि क्रमशः लक्जेम्बर्ग, नर्वे, डेनमार्क, आयरल्यान्ड, सान मारिनो, नेदरल्यान्ड, अमेरिका र अस्ट्रेलिया छन् । जीडीपीको आधारमा सबैभन्दा समृद्ध देश अमेरिका भए पनि प्रतिव्यक्ति आय ४६ हजार ४ सय ३६ का साथ उसको स्थान नवौं छ । हाम्रो छिमेकी देश चीन पनि जीडीपीको आधारमा विश्वको दोस्रो ठूलो देश भए पनि उसको प्रतिव्यक्ति आय ३ हजार ७ सय डलरका साथ धेरै पुछारमा पर्न आउँछ । उसको प्रतिव्यक्ति आय दक्षिण एसियाली राष्ट्र मालदिभ्सको ४ हजार ३ सय ८४ भन्दा पनि कम छ ।

मासिक १५ हजार ल्यापटप खपत

विश्वमा ल्यापटपका नयाँ–नयाँ ब्रान्ड उत्पादन हुने क्रमले गति लिइरहँदा त्यसको प्रभाव नेपालमा पनि परेको छ । पछिल्लो समय नेपालमा ल्यापटप प्रयोगकर्ताको संख्यामा उलेख्य वृद्धि भएको छ । लोडसेडिङका समयमा पनि प्रयोग गर्न सकिने,
उत्पादकहरूबीचको प्रतिस्पर्धाले सस्तो बन्न पुगेको मूल्य, साना र प्रयोगमैत्री हुने ल्यापटपको बिक्री, सरल र सहज भएकाले ल्यापटप प्रयोगकर्ता बढेका हुन् ।  
नेपालमा सधैंभरि हुने लोडसेडिङले ल्यापटपप्रति आकर्षण बढेको हो ।
सूचना र प्रविधिको विकाससँगै ल्यापटप प्रयोगले काम सहजमात्र नभएर समयको बचत, छिटोछरितो, विश्वसनीयसमेत भएपछि पछिल्लो समयमा विद्यार्थी, कर्मचारी, शिक्षक, पत्रकार, व्यापारीलगायतले डेक्सटप छोड्दै ल्यापटप प्रयोग गर्न थालेका छन् । मासिक १५ हजारको हाराहारीमा नेपालमा ल्यापटप खपत हुँदै आएको छ । न्यूनतम ६ हजार रुपैयाँदेखि २ लाख रुपैयाँसम्मका ल्यापटप नेपालमा प्रयोग हुने सम्बद्ध व्यवसायीहरूले बताएका छन् ।

फेसबुकको मूल्य ५ सय करोड अमेरिकी डलर


केही दिनअघि मात्रै सार्वजनिक भएको एउटा रिपोर्टका अनुसार फेसबुकमा हालै भएको नयाँ लगानीपछि यो विश्वप्रसिद्ध सामाजिक सञ्जालको मूल्य ५ सय करोड अमेरिकी डलर पुगेको छ । गोल्डम्यान स्याक्स र एक जना नाम नखुलाइएका रसियाली लगानीकर्ताले यो सञ्जालमा करिब ५ सय करोड रुपैयाँ लगानी गरेको समाचार सार्वजनिक भइरहेका छन् । तर बीबीसीले भने यसमा गोल्डम्यानको ४ सय ५० करोड र अर्का लगानीकर्ता डिजिटल स्काइ टेक्नोलोजिजको ५० करोड अमेरिकी डलर लगानी भएको छ ।